Wycieczki piesze

22-11-2026 Rajd pieszy Koła Grodzkiego

Koło Grodzkie zaprasza w niedzielę 22 listopada 2026 r. na rajd pieszy pt. „Listopadowe krajobrazy”

Zbiórka: godz. 7.30 przy kasach biletowych na Dworcu PKP Olsztyn Główny.

Wyjazd: godz. 7.53 pociągiem Polregio do Koziej Góry (kierunek Morąg). Można dosiąść się na kolejnych stacjach/ przystankach w Olsztynie: Śródmieście 7.55, Olsztyn Zachodni 7.57, Jezioro Ukiel 7.59, Likusy 8.01, Redykajny 8.03.

Trasa: Kozia Góra PKP – Gubity – Żabi Róg – Bogaczewo – Kruszewnia – Morąg PKP, około 18 km.

Trasa śródpolna, prawie bezleśna, malowniczy, pagórkowaty, krajobraz. Po drodze jeziora Marąg, Żabi Róg i Narie.

Planowany powrót z Morąga do Olsztyna, stosownie do czasu dojścia, pociągami Polregio odjeżdżającymi o godzinach 14.16, 15.08, 17.19. Przyjazdy do stacji Olsztyn Główny odpowiednio 15.32, 16.01, 18.17.

Rajd prowadzi: Bogusław Lewandowicz

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Uczestnicy pokrywają koszty przejazdów we  własnym zakresie. Członkowie PTTK, z opłaconą na bieżąco składką, są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

11-11-2026 Rajd Niepodległej

Koleżanki i Koledzy,
zapraszamy do udziału w wycieczce pieszej na uroczystość Święta Narodowego 11 listopada. Tym razem pojedziemy do Barczewa.
Program: 
09.10 - wyjazd pociągiem do stacji Barczewo, przejście na Stare Miasto; 10.00 msza w kościele św. Anny, 11 uroczystości na Rynku, po ich zakończeniu przemarsz do Zalesia, tam impreza integracyjna z posiłkiem.
Powrót pociągiem o 14.51 lub 16.27.
Spotykamy się na dworcu PKP w Olsztynie o godz.09.00.
 
Prezes Oddziału
Marian Jurak

 

15-11-2026 406 rajd Zdobywamy Siedmiomilowe Buty

Zapraszamy w niedzielę 15 listopada na kolejny rodzinny rajd pieszy z cyklu Zdobywamy Siedmiomilowe Buty. Ponownie poznamy kolejne z miast sieci Cittaslow - Biskupiec.
Przejazd uczestników z Olsztyna do Biskupca autobusem podmiejskim linii 510 z pętli Przemysłowa-Lubelska w godzinach 7.45-8.40. Bilety uczestnicy kupują we własnym zakresie.
Zbiórka o godzinie 8.45 na dworcu kolejowym w Biskupcu. Oficjalnie grupą z Biskupca dołącza o godz. 10.00. 
Trasa: Biskupiec PKP - szlak Antoniego Sylwestra Sznarbacha - Jezioro Kraksy - Rzeck - Rukławki - Biskupiec, o długości 12 km.
W trakcie rajdu nie tylko zwiedzimy miasto Biskupiec ale także poznamy malownicze zakątki wokół jeziora Kraksy. Przejście można skrócić i zakończyć w Rzecku - wówczas będzie miało 6 km. Na tych, którzy chcą jednak przejść całą trasę, w Rukławkach czeka ognisko z kiełbaskami i inne atrakcje. Dziękujemy władzom miasta Biskupca za ich organizację.
Alternatywne godziny powrotu do Olsztyna (w miarę dojścia): Rzeck Kolonia - Olsztyn Dworzec w godz. 13.04-13.53 lub 14.09-14.58 lub Biskupiec Dworzec - Olsztyn Dworzec 16.35-17.33.
Rajd poprowadzi przodownik PTTK Krzysztof Kowalski.

20-11-2026 Laurencja by night

Koło Rodzinne „Laurencja” zaprasza w piątek 20 listopada 2026 r. na 147 rajd nocny z cyklu „Laurencja by night” pt. „Olsztyński monitoring”

Zbiórka o godz. 18:00 na przystanku Armii Krajowej kierunek Kortowo dojazd 103, 109, 113, 128, 136.

Trasa: al. Warszawska, ul. Barczewskiego, Łynostrada, Park Centralny, ul. Kopernika, Pl. Bema, ul. Limanowskiego, Niedziałkowskiego, Sienkiewicza, al. Wojska Polskiego, ul. M. Skłodowskiej, ul. I Maja, al. Piłsudskiego (trasa około 8 km).

Zakończenie rajdu około godz. 20:30 na przystanku Centrum.

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

Rajd prowadzi Andrzej Hrynakowski.

08-11-2026 187 rajd z cyklu „Wędrówki Rodzinne”

Koło Rodzinne „Laurencja” zaprasza w niedzielę 08 listopada 2026 r. na 187 rajd pieszy z cyklu „Wędrówki Rodzinne” pt. „Olsztyn sportowy c.d.”

Zbiórka o godz. 10:50 na przystanku Dajtki Zbożowa przystanek końcowy 107 i 113.

Trasa: ul. Zbożowa, Sielska, Lotnicza, ciąg spacerowy od Centrum Żeglarskiego do Centrum Kajakarskiego, ul. Olimpijska, Limbowa, Kasztanowa, Rybaki, ciąg spacerowy nad jez. Długim, teren byłych Koszar, Park Zamkowy, Targ Rybny, pl. Jedności Słowiańskiej (trasa około 11 km).

Zakończenie około 14:00  na przystanku  Wysoka Brama.

Rajd prowadzi Andrzej Hrynakowski.

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

29-11-2026 Rajd V Niedzieli - Gdynia - zanim powstało miasto z morza

W niedzielę 29 listopada zapraszamy na Rajd V Niedzieli do Gdyni.

Zbiórka na dworcu Olsztyn Główny przy tablicy Mikołaja Kopernika o godz. 7:30. 

Odjazd pociągu Polregio o 7:53 (kier. Malbork)

Wycieczka po Gdyni będzie obejmować tereny portowe oraz zwiedzanie Muzeum Emigracji (bilety 28/20 zł – zwiedzanie indywidualne z możliwością odsłuchania audiospaceru pod linkiem: Audiospacer i wideospacer w PJM po Dworcu Morskim - Muzeum Emigracji w Gdyni – wymagany telefon z dostępem do Internetu i własne słuchawki)

Powrót ze stacji Gdynia Główna pociągiem Polregio odjeżdżającym o godz. 17.05, przyjazd do Olsztyna o godz. 20.59

Uczestnicy ponoszą we własnym zakresie zakup biletów kolejowych. Zachęcamy do zakupu biletu mini turystycznego Polregio w cenie 48 zł, honorowanego we wszystkich pociągach na trasie przejazdu. Bilet jest ważny również w sobotę 28 listopada. 

Rajd V Niedzieli poprowadzi przewodnik terenowy PTTK Andrzej Bobrowicz

28-11-2026 250 rajd dla Wytrwałych- Pałace w listopadzie

Koło Rodzinne "Laurencja" zaprasza w sobotę 28 listopada na jesienne zwiedzanie Warszawy. 
7.34-9.59 przejazd pociągiem IC Olsztyn Główny peron 2 tor 1 - Warszawa Centralna (kierunek Kraków), 7.38 odjazd że stacji Olsztyn Zachodni. 
10.50 - 12.30/13.00 zwiedzanie Pałacu Kultury i Nauki z przewodnikiem (77)
(5 sal balowych i konferencyjnych na reprezentacyjnym 2. i 4. piętrze, wjazd na 30. piętro tarasu widokowego z ominięciem kolejki do wind)
13.00-15.00 przerwa lub dla chętnych
13.30-14.30 Europa Experience - Centrum multimedialne Biura Parlamentu Europejskiego 
15.00-17.15 Muzeum Sztuki Nowoczesnej z audioprzewodnikiem. 
18.01-20.21 przejazd pociągiem IC Warszawa Centralna peron 2 tor 1 - Olsztyn Główny (przyjazd pociągu z Krakowa do Warszawy o godz. 17.52), 20.16 przyjazd na stację Olsztyn Zachodni. 
Spacer po Warszawie poprowadzi przodownik PTTK Mariusz Wiżynis-Gawroński 
Koszt 200 zł obejmuje bilety kolejowe Olsztyn - Warszawa - Olsztyn i bilety wstępu do zwiedzanych obiektów.
 
Zapisy zakończone. 

08-11-2026 Poznajemy nasze szlaki

Regionalna Komisja Turystyki Pieszej w Olsztynie zaprasza w niedzielę 8 listopada na kolejny rajd pieszy z cyklu "Poznajemy nasze szlaki". Tym razem pospacerujemy olsztyńskimi ścieżkami Lasu Miejskiego. 
Zbiórka uczestników o godzinie 10.15 na przystanku MPK Jezioro Długie. Dojazd autobusami miejskimi linii nr 101 i 111.
Trasa: Jezioro Długie MPK - ścieżka im. Zbigniewa Rojka - Las Miejski - Łynostrada - Olsztyn Zachodni o długości 6 km.
Zakończenie około godziny 12.30 na dworcu Olsztyn Zachodni. 
Rajd poprowadzi przodownik PTTK Mariusz Wiżynis-Gawroński.
 

15-11-2026 Kolej na PTTK!: Lalka

W niedzielę 15 listopada zapraszamy na kolejną wycieczkę z cyklu Kolej na PTTK! Po raz kolejny będziemy wędrować po Puszczy Piskiej, ale tym razem zamiast zaginionych wiosek zobaczymy pomniki przyrody, Juranda i Danusię oraz fortyfikacje i budowle hydrotechniczne z pierwszej połowy XX wieku, w tym słynną "Lalkę".
 
Zbiórka uczestników na dworcu Olsztyn Główny o godz. 8:45. Odjazd pociągu Polregio do stacji Spychowo o godz. 8:59.
 
Rajd pieszy Spychowo - jez. Ciche - Spychówko - śluza Spychowo - wybrane obiekty Szczycieńskiej Pozycji Leśnej - Spychowo (13 km)
 
Powrót pociągiem Polregio odjeżdżającym ze stacji Spychowo o godz. 13:51. Przyjazd do Olsztyna Głównego o godz. 15:04.
 
Udział w wycieczce jest bezpłatny. Uczestnicy kupują we własnym zakresie bilety kolejowe.
 
Z uwagi na znaczny dystans i tempo przejścia wycieczka przeznaczona jest dla wytrwałych wędrowców.
 
Wycieczkę poprowadzi przewodnik terenowy PTTK Maciej Rżysko.

04-11-2026 1 rajd pieszy śródtygodniowy, pt. „Rajd Zaduszny”

Koło Grodzkie zaprasza we środę 4 listopada 2026 r. na rajd pieszy śródtygodniowy, pt. „Rajd Zaduszny”.

Zbiórka: godz. 9:40 na przystanku komunikacji miejskiej w Olsztynie, przy ul. Jagiellońskiej – przystanek: Bydgoska. Dojazd autobusami linii nr 108, 109, 112, 126, 136.

Trasa: Przystanek komunikacji miejskiej w Olsztynie: Bydgoska - Cmentarz Komunalny w Olsztynie - żółty szlak pieszy PTTK - Cmentarz Komunalny w Dywitach, około 10 km.

Zakończenie: powrót autobusami komunikacji miejskiej w Olsztynie linii 117, z przystanku Cmentarz Dywity Brama Wschodnia, ewentualnie powrót pieszo lasem do przystanku komunikacji miejskiej Jakubowo w Olsztynie i powrót do centrum miasta autobusami linii 107, 110 i 117.

Koło Grodzkie zaprasza na swoją nową inicjatywę rajdów pieszych, śródtygodniowych. Na początek Rajd Zaduszny. W tygodniu zadusznym odwiedzamy groby naszych bliskich. Naszymi bliskimi są także nasze koleżanki i koledzy z PTTK, towarzysze naszych rajdów, wycieczek, spływów i innych form uprawiania turystyki. Na rajdzie tym odwiedzimy groby tych, którzy już nie mogą z nami wędrować. Zapalimy lampki na ich grobach, wspomnimy ich. Pomiędzy cmentarzami czeka nas piękne przejście lasem, szlakiem żółtym, wzdłuż wysokich brzegów Łyny.   

Rajd prowadzi: Bogusław Lewandowicz

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Uczestnicy pokrywają koszty przejazdów we  własnym zakresie. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

25-10-2026 rajd pieszy pt. „Zamek w Szymbarku”

Koło Grodzkie zaprasza w niedzielę 25 października 2026 r. na rajd pieszy pt. „Zamek w Szymbarku”                                              

Zbiórka: godz. 7:45 na Dworcu PKP Olsztyn Główny, przy kasach biletowych. Odjazd pociągiem Polregio o godz. 8:07 do stacji PKP Ząbrowo (kierunek Iława, Malbork), z przesiadką w Iławie. Można dołączyć na stacjach Olsztyn Śródmieście 8:09, Olsztyn Zachodni 8:11, Olsztyn Dajtki 8:14. Przyjazd do Ząbrowa o godz. 9:24. 

Trasa: PKP Ząbrowo - Szymbark - zielony szlak pieszy PTTK - Iława Główna PKP, około 17 km.

Zakończenie: powrót z Dworca PKP Iława Główna pociągiem Polregio odjeżdżającym o godzinie 15:03 (przyjazd do Olsztyna o godzinie 15:55), ewentualnie odjazd z Iławy pociągiem Polregio o godzinie 16:40, przyjazd do Olsztyna o godzinie 17:36.

Atrakcją rajdu są malownicze ruiny zamku kapituły pomezańskiej z XIV wieku, z  przyległym starodrzewem parkowym, z licznymi okazami zabytkowych dębów. Od zamku, w kierunku wsi Kamionka, przy zielonym szlaku, trasa rajdu wiedzie zabytkową aleją dębową. Na trasie cztery jeziora – Szymbarskie, Silim, Jeziorak i Mały Jeziorak. Po drodze przejście w Iławie wzdłuż portów jachtowych na Jezioraku i Centrum Iławy – Ratusz i okolice.

Rajd prowadzi: Bogusław Lewandowicz

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Uczestnicy pokrywają koszty przejazdów we  własnym zakresie. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

22-11-2026 Kolej na PTTK!: Wędrówka po Gunelauke

W niedzielę 22 listopada zapraszamy na kolejną wycieczkę z cyklu Kolej na PTTK! Tym razem będziemy wędrować w okolicy Barczewa, gdzie zdobędziemy grodzisko Galindów oraz zobaczymy zabytkowy kamień graniczny, pomniki przyrody i dawny majątek rodziny von der Groeben.

Zbiórka uczestników na dworcu Olsztyn Główny o godz. 9:00. Odjazd pociągu Polregio do stacji Barczewo o godz. 9:10.

Rajd pieszy Barczewo PKP - Łapka - Szynowo - Maruny - Barczewski Dwór - Barczewo - Ruszajny - Barczewo PKP (18 km)

Powrót pociągiem Polregio odjeżdżającym ze stacji Barczewo o godz. 14:51. Przyjazd do Olsztyna Głównego o godz. 15:08.

Udział w wycieczce jest bezpłatny. Uczestnicy kupują we własnym zakresie bilety kolejowe.

Z uwagi na znaczny dystans i tempo przejścia wycieczka przeznaczona jest dla wytrwałych wędrowców.

Wycieczkę poprowadzi przewodnik terenowy PTTK Maciej Rżysko.

16-10-2026 146 rajd nocny „Laurencja by night”

Koło Rodzinne „Laurencja” zaprasza w piątek 16 października 2026 r. na 146 rajd nocny z cyklu „Laurencja by night” pt. „Olsztyn sportowy c.d. ”.

Zbiórka o godz. 18:00 na przystanku Stadion Stomil al. Piłsudskiego.

Trasa: Park Kusocińskiego, ul. Głowackiego, ul. Kościuszki, ul. Mickiewicza, ul. 1 Maja, al. Piłsudskiego (trasa około 10 km).

Zakończenie rajdu około godz. 20:00 na przystanku Centrum.

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.

Rajd prowadzi Andrzej Hrynakowski.

24-10-2026 249 rajd dla Wytrwałych

Koło Rodzinne Laurencja zaprasza w sobotę 24 października 2026 na kolejny rajd dla Wytrwałych - tym razem w okolice Barczewa, jednego z miast sieci Cittaslow.

Przejazd autobusem linii nr 114 do Łęgajny-Pętla z przystanku MPK Dworzec Główny (przy McDonaldzie - kierunek Barczewo) w godzinach 7.30 - 7.52. Uczestnicy kupują bilety we własnym - 4 zł normalny. Zbiórka na przystanku MPK w Łęgajnach o godz. 7.55.
Trasa: Łęgajny Pętla MPK - Orzechowo - Barczewko - Biedowo - Dąbrówka Mała - Barczewski Dwór - Barczewo, o długości 15 km, uwaga 7 km odcinek z Barczewka do Barczewa biegnie ulicą. 
Przejazd powrotny z Barczewa pociągiem PolRegio o godz. 12.49 lub autobusem linii 114 o godz. 12.55.
Rajd poprowadzi przodownik PTTK Mariusz Wiżynis-Gawroński. 

10-10-2026 Poznajemy nasze szlaki

Zapraszamy w sobotę 10 października na wycieczkę - spacer z cyklu "Poznajemy nasze szlaki".
Trasa: Bukwałd PKP - Barkweda - czerwony Szlak Kopernikowski - Bukwałd - jez. Bukwałdzkie - Polejki - Bukwałd PKP. Do przejścia 11 km w czasie 3,5 godziny.
Odjazd pociągu PolRegio do stacji Bukwałd (kierunek Braniewo) z dworca Olsztyn Główny o godz. 8.18. Wyruszamy z Bukwałdu o godzinie 8.40.
Przejazd powrotny do Olsztyna w godz. 12.07 - 12.30.
Spotkanie z prowadzącym wycieczkę, Przodownikiem Turystyki Pieszej Adamem Gawrońskim na stacji w Bukwałdzie.

 

04-10-2026 Spacer pt. Sportowy Olsztyn

O Sportowym Olsztynie opowiadać będzie zwycięzca konkursu wiedzy o naszym mieście w 2025 roku, Andrzej Hrynakowski.
Zapraszamy 4 października 2026 o 10.30. Spotykamy się na przystanku Centrum Konferencyjne w Kortowie, przejdziemy około 10 km, by zakończyć spacer przy miejscu, które kiedyś było Stadionem Leśnym. Impreza realizowana jest w cyklu Olsztyn Aktywnie.

 

18-10-2026 405 rajd Zdobywamy Siedmiomilowe Buty

Koło Rodzinne Laurencja zaprasza w niedzielę 18 października na kolejny rodzinny rajd Zdobywamy Siedmiomilowe Buty. Po raz kolejny wybierzemy się do jednego z miast sieci Cittaslow, tym razem do Morąga.
Przejazd uczestników ze stacji Olsztyn Główny do Morąga pociągiem PolRegio w godzinach 10.10 - 11.00 (kierunek Elbląg). Można wsiąść na kolejnych stacjach Olsztyna: Śródmieście, Zachodni, Jezioro Ukiel, Likusy, Redykajny, Gutkowo. Bilety uczestnicy kupują we własnym zakresie - 18,20 zł normalny.
Zbiórka na dworcu kolejowym w Morągu o godzinie 11.10.
W trakcie spaceru po Morągu zobaczymy atrakcje miasta i zwiedzimy Muzeum Prus Górnych (bilet normalny 28 zł, ulgowy - 16 zł, dzieci do 7 lat - bezpłatny). W trakcie rajdu zorganizowany będzie wśród uczestników konkurs na jesienne, własnoręcznie zrobione, bukiety. 
Przejazd powrotny z Morąga do Olsztyna pociągiem PolRegio w godz. 14.20 - 15.32 lub 15.15 - 16.14.
Rajd poprowadzi przodownik PTTK Mariusz Wiżynis-Gawroński.
Zadanie finansowane ze środków otrzymanych z budżetu Miasta Olsztyna.

18-10-2026 Kolej na PTTK!: Na wyprawie w Mławie

W niedzielę 18 października 2026 zapraszamy na kolejną wycieczkę Kolej na PTTK!: Na wyprawie w Mławie. 

Zbiórka uczestników na dworcu Olsztyn Główny o godzinie 7.45. Odjazd pociągu Polregio do stacji Działdowo o godzinie 7:57. W Działdowie przesiadka do pociągu Kolei Mazowieckich, odjazd z Działdowa do Mławy o godzinie 9:24. Przyjazd do stacji Mława Miasto o godzinie 9:46.   

W planach jest zwiedzanie Mławy oraz wejście do ​Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej. 

Powrót pociągiem IC ze stacji Mława o godzinie 15:14, przyjazd do Olsztyna o 16:21. 

UWAGA: należy kupić bilety na przejazdy pociągami Polregio, Kolei Mazowieckich i Intercity. 

Wycieczkę poprowadzi przewodnik terenowy PTTK Marta Zwolak. 

17-10-2026 „Kolej na PTTK” Pisz i Puszcza Piska

Zapraszamy do udziału w wycieczce „Kolej na PTTK” Pisz i Puszcza Piska w sobotę 17 października 2026.
Zbiórka uczestników na dworcu Olsztyn Główny o godzinie 8.45. Odjazd pociągu Polregio do stacji Pisz o godzinie 9.00. Przyjazd do Pisza o godzinie 10.27.
Uwaga: Przewodnik będzie czekał na miejscu.

W programie zwiedzania: kościół św Jana Chrzciciela, most kolejowy, pomnik Melchiora Wańkowicza, wieża ciśnień (obecnie punkt widokowy), spacer do Puszczy Piskiej: Las Ochronny „Szast”, zaginiona wieś Szast. Łącznie cała trasa: 24 km.

Powrót pociągiem Polregio: 18.25 (Pisz) - 19.58 (Olsztyn Główny)

Uczestnicy kupują bilety kolejowe we własnym zakresie. Warto rozważyć zakup mini biletu turystycznego Polregio, ważnego cały weekend, w tym na sobotnią wycieczkę. 

Wycieczkę poprowadzi Krzysztof Ciesiński.

27-09-2026 rajd pieszy Koła Grodzkiego

Koło Grodzkie zaprasza w niedzielę 27 września 2026 r. na rajd pieszy pt. „Śródleśne wioski południowej Warmii”                                              

Zbiórka: godz. 8:30 na Dworcu PKP Olsztyn Główny, przy kasach biletowych. Odjazd pociągiem Polregio o godz. 9:00 do stacji PKP Klewki (kierunek Szczytno).

Trasa: PKP Klewki - Kaborno - Rykowiec – Kołpaki – Olsztyn Pieczewo, około 24 km.

Zakończenie około godziny 16.00 w Olsztynie – Pieczewie. Powrót do centrum miasta tramwajami linii nr 4 i 5 oraz licznymi liniami autobusowymi.

Trasa rajdu wiedzie prawie w całości lasami południowej Warmii, wśród których położone są urocze śródleśne wioski Kaborno, Rykowiec i Kołpaki. W Kabornie znajdują się zabytkowe drewniane domy i kościół z XIX wieku. Rykowiec i Kołpaki przykuwają uwagę całkowitym zatopieniem w lesie. W Rykowcu i okolicy głazy graniczne leśne, zaś w okolicach Kołpak śródleśny cmentarz żołnierzy niemieckich i rosyjskich z I wojny światowej. Nadto cały czas piękne lasy, krzyże przydrożne i kapliczki, czyli pełny urok południa Warmii. 

Rajd prowadzi: Bogusław Lewandowicz

Udział w rajdzie jest bezpłatny. Uczestnicy pokrywają koszty przejazdu we własnym zakresie. Członkowie PTTK z opłaconą na bieżąco składką są ubezpieczeni. Pozostałe osoby mogą ubezpieczyć się we własnym zakresie.